VISUS 2|2016

 

.

 

DE SPECIALIST: JELMER REMMERS

 

BOEKBESPREKING: PRACTICAL HANDBOOK OCT

UP

BOEKBESPREKING: PRACTICAL HANDBOOK OCT

 

De OCT is essentieel bij het stellen van de diagnose, beoordeling en follow-up bij retina aandoeningen en glaucoom. Dit boek van de Italiaanse oogartsen Bruno Lumbroso en Marco Rispoli is een praktische gids die je stap voor stap meeneemt om de interpretatie van de beelden en data te vergemakkelijken.

Door Renate van Olst (BOptom)

 

De schrijvers hebben het handboek methodisch aangepakt, volgens de Cartesian methode. Dit maakt het overzichtelijk om in de jungle van data de informatie te halen die van belang is. De interpretatie van de OCT-beelden wordt analytisch onderverdeeld in de basale elementen van de retina, morfologie, structuur, reflectie, textuur, schaduw en stratificatie.

 

Te diepgaand

Dit klinkt makkelijk, maar zelfs na het lezen van het eerste deel van het boek is het ingewikkeld om de elementen van elkaar te onderscheiden. Voor de optometriepraktijk zal de analyse veelal te diepgaand zijn, waardoor bepaalde delen in het boek de oogarts meer zullen aanspreken. De rest van het boek is echter uitdagend voor elke oogheelkundige professional, omdat er op alle niveaus informatie aangeboden wordt.

 

Na de hoofdstukken waarbij vooral morfologie, structuur, stratificatie en reflectie geanalyseerd zijn, worden in het zevende lange hoofdstuk de leasies behandeld die in de retina voor kunnen komen. Eerst wordt een grove verdeling gemaakt waar de leasie zich bevindt en dan wordt deze verder uitgewerkt waardoor je tot een diagnose kunt komen. Dit is een erg leerzaam en overzichtelijk hoofdstuk waarin veel gebruik is gemaakt van beeldmateriaal, tabellen en stroomschema’s. In het daarop volgende hoofdstuk worden syndromen en afwijkingen gegroepeerd en gekoppeld aan typische pathologische condities zoals maculadegeneratie en cystoid macula oedeem.

 

Zinvolle aanvulling

De differentiatie van de beelden in dat hoofdstuk is diepgaand voor de extramurale optometrist en de OCT-beelden zullen niet frequent in een eerstelijns optometriepraktijk voorkomen. Desondanks zijn ze in combinatie met de uitleg zeer leerzaam.

 

In het laatste hoofdstuk wordt gefocust op glaucoom en welke gereedschappen bepaalde OCT’s hebben om pre-perimetrisch glaucoom op te sporen en te monitoren. Dit hoofdstuk is een zinvolle aanvulling voor de eerstelijns optometristen, die over een OCT beschikken.

 

Conclusie

Het boek maakt de nieuwsgierigheid naar de interpretatie van OCT-beelden groter en helpt je om verder te gaan dan een oppervlakkige diagnose. Hierdoor kunnen verwijzingen naar de oogarts gerichter worden. Dit zorgt ervoor dat het boek voor de optometrist in zowel de eerste als in de tweede lijn verdiepend en verbredend kan zijn.

 

Practical Handbook of OCT (Retina, Choroid, Glaucoma), 2nd edition – Bruno Lumbroso, Marco Rispoli (Jaypee).

 

Lezers van Visus kunnen dit boek via deze link met 15 procent korting krijgen. Vul dan bij het bestellen de code DOA16 in.

 

 

 

UP

DE SPECIALIST: JELMER REMMERS

 

Specialismes in de oogzorg zijn er in alle soorten en maten. Visus stelt iedere editie een andere specialist aan u voor. Deze keer: Jelmer Remmers, ocularist bij Fréderique Bak Oogprothesen b.v.

Door Rianne van der Molen (redactie)

 

Wanneer verschijnen mensen bij jullie in de praktijk?

“Globaal zijn patiënten in te delen in vier groepen. De grootste patiëntengroep bestaat uit mensen die getroffen zijn door een maligniteit, bijvoorbeeld een melanoom of retinoblastoom. Een tweede groep bestaat uit patiënten die een oog moeten missen door een trauma. Een derde groep is geboren met de aandoening anophthalmie of microphthalmie. Ten slotte is er een vierde groep waarbij het eigen oog blind en ontsierend is. Voor deze groep worden zeer dunne schaalprotheses gemaakt die over het eigen oog worden geplaatst.”

 

Wanneer kom jij in beeld tijdens dit proces?

“Ik ontvang de patiënt en meet de prothese aan. Bij het eerste bezoek wordt met de grootst mogelijke zorg de vorm en de kleur van de oogprothese vastgesteld. Het aanmeten van de oogprothese vindt plaats door middel van het passen van standaardmodellen. Deze modellen worden geselecteerd na een eerste inspectie van de holte. Vervolgens wordt het best passende model met was in de juiste vorm gebracht en regelmatig ingebracht om het effect van de prothese op de vorm van de oogleden te controleren. Afhankelijk van de situatie wordt een afdruk in de oogholte gemaakt om de vorm te bepalen. De kleur van de prothese wordt vastgesteld aan de hand van kleurmonsters.. Ook worden er foto’s gemaakt om ook de kleinste details van de iris te kunnen naschilderen.”

 

Worden die protheses ook bij jullie gemaakt?

“Ja, die worden gemaakt in ons laboratorium in Den Haag. Dat duurt ongeveer twee weken. Bij de tweede afspraak plaats ik de prothese en slijp de prothese ter plaatse op maat totdat de passing perfect is."

 

Jij bent ook afgestudeerd als bewegingstechnoloog, wat heb je daar aan in je vak?

“Ik ben als onderzoeker betrokken bij verschillende wetenschappelijke projecten op het gebied van oogprotheses. Op dit vlak werk ik nauw samen met artsen en onderzoekers van VUmc. Ook houd ik me bezig met de implementatie van 3D-technologie in ons vakgebied. Als bewegingstechnoloog voel ik me thuis in zowel een medische als technische omgeving.”

 

Is jouw taak klaar als de prothese is aangepast?

“Nee, na het ‘fine tunen’ van de prothese ontvangt de patiënt uitgebreide informatie over het gebruik en onderhoud van de oogprothese. Er wordt door de patiënt zelf geoefend met het in- en uitzetten of - bij kinderen en ouderen - door iemand uit de directe omgeving. Daarna willen we de patiënt jaarlijks blijven controleren. Dit is nodig omdat het dragen van een oogprothese invloed heeft op de weefsels in de oogholte. Er zal een zekere mate van intra orbitale atrofie optreden waardoor er meer ruimte ontstaat. Dat kan van invloed zijn op de pasvorm en daardoor op de cosmetische uitstraling. De ocularist zal dan de prothese aanpassen of een nieuwe prothese aanmeten.”

 

Wat maakt dit vak zo bijzonder voor jou?

“Je maakt een concreet, tastbaar product dat voor mensen die het nodig hebben zeer waardevol is. Het missen van een oog heeft een grote psychosociale impact op het leven van de patiënt. Door het dragen van een oogprothese wordt de kwaliteit van leven verbeterd en voelen patiënten zich zelfverzekerder. Het is fijn daar een bijdrage aan te leveren. Aan het vak zitten verschillende kanten; een technische kant, een medische kant en je moet gevoel hebben voor esthetiek. Of een prothese wel of niet mooi ‘staat’ is moeilijk meetbaar, dus daar komt gevoel bij kijken. Je moet ook beschikken over inlevingsvermogen. Mensen die net een oog verloren zijn zitten in een rouwproces. Ik plaats niet alleen een oogprothese, maar bied ook een luisterend oor.”