VISUS 5|2016


KUNSTTRANEN VOORSCHRIJVEN MAG NIET ALTIJD

Optometrist Maurice Heunen adviseerde eens een patiënt om een specifieke kunsttraan te gebruiken. Bij de apotheek bleek vervolgens dat dit middel niet zonder recept mocht worden geleverd. Voor Visus besloot hij te onderzoeken wat wel en niet mag op het gebied van kunsttranen.

 

Door Maurice Heunen (redactie)

 

In Nederland worden geneesmiddelen in de volgende categorieën ingedeeld. Zo bestaan er allereerst UR-geneesmiddelen (geneesmiddelen die uitsluitend op recept meegegeven mogen worden), UA-geneesmiddelen (die zonder recept en uitsluitend in een apotheek meegegeven mogen worden), UAD-geneesmiddelen (die zonder recept, doch uitsluitend in een apotheek of een verkoper onder toezicht van een drogist meegegeven mogen worden) en AV-geneesmiddelen (die zonder recept ook buiten een apotheek of een verkoper onder toezicht van een drogist, verkocht mogen worden).1

 

Medische hulpmiddelen

Daarnaast bestaat er nog een categorie medische hulpmiddelen. “Een medisch hulpmiddel is elk instrument, toestel, apparaat, stof of ander artikel dat door de fabrikant is bestemd om bij de mens te worden gebruikt voor het opsporen, behandelen, verlichten of voorkomen van ziektes of handicaps. Ook hulpstukken en software die nodig zijn voor een goede werking van deze producten vallen onder de richtlijn. Hulpmiddelen voor gebruik in-vitrodiagnostiek en actieve implanteerbare hulpmiddelen staan in aparte CE-richtlijnen”2, zo valt te lezen in de richtlijn 93/42/EEG van de EU-wetgeving. De medische hulpmiddelen worden naar risico voor de patiënt ingedeeld in vier klassen. Van klasse I (zeer laag), klasse IIa (laag), klasse IIb (hoog) en klasse III (zeer hoog risico).3

 

Voor het screenen van de cliënt op oogaandoeningen heeft de optometrist sinds november 2000 de beschikking over middelen die door de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport zijn aangewezen. Het gaat daarbij uitdrukkelijk niet om geneesmiddelen die de optometrist aan zijn patiënten voorschrijft, maar om diagnostische geneesmiddelen die de optometrist nodig heeft om de cliënt op oogaandoeningen te onderzoeken.4

 

Geen bevoegdheid

Voor het voorschrijven van een recept heeft een optometrist dus geen bevoegdheid. Indien de optometrist professioneel gezien ervan overtuigd is dat de patiënt een kunsttraan nodig heeft met het predicaat ‘UR-geneesmiddel’ dan zal deze verwezen moeten worden naar een arts. Waarom het ene product de status UR krijgt en het andere niet, is in deze zoektocht helaas niet duidelijk geworden. Aangezien carbomeer-houdende producten de status UR hebben gekregen lijkt deze indeling niet uitsluitend op risico voor de patiënt gebaseerd.

 

Kunsttranen die in de categorie UA, UAD en AV vallen kunnen wel zonder recept afgeleverd worden. Op deze website is terug te vinden welke status de diverse geneesmiddelen hebben. Een zoektocht hierop leert dat de status oculair AV vooral ingenomen wordt door natriumcromoglicaat. Er blijken op dit moment geen oculaire producten te zijn met de status UA. De status oculair UAD bevat een heel arsenaal aan interessante producten. Om die reden is het aan te bevelen om bij het adviseren van een kunsttraan eerst op deze website te controleren of het gewenste product niet de status UR heeft. Helaas zijn de medische hulpmiddelen niet in deze databank terug te vinden.

 

Referenties

[1] K. de N. Beatrix, bij de gratie Gods, “Geneesmiddelenwet,” Geneesmiddelenwet.

[2] rvo, “CE-markering: richtlijn medische hulpmiddelen (93/42/EEG)”.

[3] cetool, “In welke klasse valt een medisch hulpmiddel?

[4] D. D.-G. Belastingdienst, “Inwerkintreding besluit opleidingseisen en deskundigheidsgebied optometrist.”

 



UP